Cài phần mềm trên Linux ở đâu
Trên Linux không cần đi tìm file cài trên mạng như Windows. Thứ tự nên dùng:
- Kho phần mềm có sẵn: Linux Mint mở Software Manager, Ubuntu mở App Center, gõ tên phần mềm, bấm Install. An toàn nhất, tự cập nhật.
- Lệnh apt (cùng kho đó): ví dụ
sudo apt install gimp. - Flatpak / Flathub: bản mới hơn của nhiều phần mềm (LibreOffice, GIMP, Kdenlive, OBS…). Mint bật sẵn; Ubuntu xem cách bật ở bài LibreOffice mở file Word, Excel.
- File .deb từ trang chính chủ (Chrome, TeamViewer, AnyDesk, DaVinci Resolve): chỉ tải ở trang của hãng, không tải ở trang chia sẻ lạ.
Bảng thay thế theo phần mềm
Danh sách lấy từ mục Phần mềm miễn phí thay thế của Dorabot, chỉ giữ phần mềm chạy trên Linux hoặc chạy trên web. Bấm tên để xem điểm mạnh, hạn chế, có tiếng Việt không, link tải chính chủ.
Văn phòng
| Trên Windows | Trên Linux dùng |
|---|---|
| Microsoft Office (Word, Excel, PowerPoint) Xem hết cách thay Microsoft Office |
Không có bản Office cài trên Linux. Microsoft 365 bản web chạy được trong Firefox, Chrome. Chi tiết lỗi định dạng: LibreOffice mở file Word, Excel. |
| Adobe Acrobat, Foxit Reader Xem hết cách thay Adobe Acrobat |
Linux Mint, Ubuntu có sẵn trình xem PDF (Xreader, Document Viewer) đọc, in, điền form được. Ghi chú, ký tay lên PDF: Xournal++ (gói |
| Outlook Xem hết cách thay Outlook |
|
| Microsoft Visio Xem hết cách thay Microsoft Visio |
|
| Microsoft Project Xem hết cách thay Microsoft Project |
|
Ảnh, thiết kế, video
| Trên Windows | Trên Linux dùng |
|---|---|
| Photoshop Xem hết cách thay Photoshop |
|
| Illustrator Xem hết cách thay Illustrator |
|
| CorelDRAW Xem hết cách thay CorelDRAW |
|
| Premiere Pro Xem hết cách thay Premiere Pro |
DaVinci Resolve bản miễn phí trên Linux không giải mã H.264/H.265 và âm thanh AAC (định dạng video điện thoại hay quay), phải đổi định dạng trước. Kdenlive, Shotcut mở thẳng được. |
| CapCut Xem hết cách thay CapCut |
CapCut không có bản Linux. CapCut bản web (capcut.com) chạy trong trình duyệt, chưa kiểm đủ tính năng trên Linux. |
| Bandicam (quay màn hình) Xem hết cách thay Bandicam |
Ubuntu, Linux Mint có sẵn công cụ chụp màn hình; quay video màn hình đầy đủ dùng OBS Studio. |
Kỹ thuật
| Trên Windows | Trên Linux dùng |
|---|---|
| AutoCAD Xem hết cách thay AutoCAD |
Không có AutoCAD cho Linux. LibreCAD, QCAD làm bản vẽ 2D, mở và lưu DXF; mở file DWG thường phải đổi sang DXF trước (chưa kiểm hết các bản DWG mới). |
| SketchUp Xem hết cách thay SketchUp |
|
| SPSS Xem hết cách thay SPSS |
|
Tiện ích
| Trên Windows | Trên Linux dùng |
|---|---|
| WinRAR Xem hết cách thay WinRAR |
Trình quản lý file của Mint, Ubuntu tự giải nén .zip, .tar.gz; .rar, .7z cần thêm gói |
| IDM (Internet Download Manager) Xem hết cách thay IDM (Internet Download Manager) |
|
| TeamViewer, UltraViewer Xem hết cách thay TeamViewer |
UltraViewer chưa có bản Linux (trang hãng xác nhận, gợi ý dùng máy ảo Windows). TeamViewer có bản Linux chính chủ (.deb, cài xong tự thêm kho để cập nhật); trên Wayland, cho người khác điều khiển máy mình còn hạn chế, chọn phiên X11 khi cần hỗ trợ từ xa. |
| Google Drive, Dropbox (ứng dụng máy tính) Xem hết cách thay Google Drive, Dropbox |
Google Drive chưa có ứng dụng đồng bộ cho Linux; dùng bản web, hoặc thêm tài khoản Google trong Online Accounts của Ubuntu (GNOME) để mở Drive trong trình quản lý file. |
| Windows nói chung Xem hết cách thay Windows |
|
Những thứ riêng của người Việt
| Trên Windows | Trên Linux dùng |
|---|---|
| Unikey, EVKey | fcitx5-unikey, fcitx5-bamboo, ibus-bamboo: Gõ tiếng Việt trên Linux |
| Zalo PC | Zalo chưa có bản Linux; dùng Zalo Web: Dùng Zalo trên Linux |
| Font .VnTime, VNI, Unikey Toolkit | Cài font, đổi TCVN3/VNI sang Unicode: Font tiếng Việt, văn bản cũ |
| HTKK, iTaxViewer, phần mềm kê khai | Chỉ chạy Windows: Kê khai, nộp thuế trên Linux |
| Phần mềm ký số USB token | Phần lớn chỉ có Windows, macOS: Chữ ký số USB token trên Linux |
| Driver máy in | Phần lớn máy in chạy sẵn: Cài máy in trên Linux |
Vẫn cần phần mềm Windows: Wine và máy ảo
Hai cách chạy phần mềm Windows trên Linux, mỗi cách có giá của nó:
| Cách | Hợp với | Hạn chế |
|---|---|---|
Wine (gói wine, bản 9.0 trong kho Ubuntu 24.04) hoặc Bottles (Flatpak) | Phần mềm nhỏ, đời cũ, không cần driver: một số công cụ tra cứu, trò chơi cũ | Không chắc chạy; phần mềm cần USB token, plugin trình duyệt, .NET mới thường lỗi. Gõ tiếng Việt trong phần mềm qua Wine có thể không được |
| Máy ảo Windows (GNOME Boxes, virt-manager, VirtualBox) | Phần mềm bắt buộc phải có: HTKK, ký số, kế toán, Office bản cài | Cần bản quyền Windows, máy từ 8 GB RAM; USB token phải chuyển vào máy ảo |
Cài Wine để thử:
sudo apt install wineChạy file cài: chuột phải file .exe → Open With → Wine Windows Program Loader. Chạy hỏng thì đừng cố, chuyển sang máy ảo.
Máy ảo dễ nhất cho người mới là GNOME Boxes:
sudo apt install gnome-boxesMở Boxes → + → chọn file ISO Windows, làm theo hướng dẫn. Cắm USB token vào máy thật, trong cửa sổ máy ảo chọn chia sẻ thiết bị USB đó. VirtualBox cũng có trong kho, nhưng gói mở rộng hỗ trợ USB đời mới (Extension Pack) có giấy phép riêng của Oracle: cá nhân dùng miễn phí, công ty cần đọc kỹ điều khoản.
Chuyển dần, không chuyển một lần
- Trên Windows, đổi dần sang các phần mềm có cả bản Windows lẫn Linux: Firefox hoặc Chrome, LibreOffice, GIMP, VLC, Thunderbird, Bitwarden. Đến lúc sang Linux, bạn đã quen.
- Ghi lại phần mềm nào chưa có cách thay. Đó là lý do để giữ Windows song song (Chạy thử, cài song song Windows) hoặc dùng máy ảo.
- Chọn bản Linux theo máy: Chọn bản Linux cho máy cũ.
Nguồn đã kiểm
- Dorabot — Phần mềm miễn phí thay thế — danh bạ phần mềm, nền tảng hỗ trợ
- UltraViewer — UltraViewer for Linux — chưa hỗ trợ Linux chính thức
- TeamViewer — tải cho Linux
- Zalo PC — nền tảng hỗ trợ — Windows, macOS, Web
- Gói wine, gnome-boxes (Ubuntu 24.04)
Thông tin phần mềm, phiên bản, hỗ trợ của từng hãng có thể đổi sau ngày soát. Thấy sai, bạn báo cho Dorabot qua trang Về chúng tôi.